Ελληνικές δυνάμεις αποβιβάζονται στη Λήμνο και αρχίζουν την προέλασή τους προς το Κάστρο, τη σημερινή Μύρινα. Η οθωμανική κυριαρχία στο νησί φτάνει στο τέλος της. Για τους Λημνιούς είναι η μέρα της ελευθερίας. Για την Ελλάδα, είναι μια αποφασιστική επιτυχία στην αρχή του Α΄ Βαλκανικού Πολέμου!
Σήμερα, 114 χρόνια αργότερα, η Λήμνος τιμά αυτή τη μέρα με την υπερηφάνεια ενός τόπου που αναγνωρίζει και δεν ξεχνά την ιστορία του!
Η απελευθέρωσή της και ο αγώνας του ελληνικού στόλου συνδέθηκαν τόσο στενά, ώστε η ιστορία της μιας φωτίζει την ιστορία του άλλου.
Ο στόλος είχε φτάσει στο νησί δύο ημέρες νωρίτερα. Στις 6 Οκτωβρίου, με επικεφαλής το «Γεώργιος Αβέρωφ», αγκυροβόλησε στον Ρωμέικο Γιαλό. Ο Παύλος Κουντουριώτης απαίτησε την παράδοση της Λήμνου από την οθωμανική διοίκηση. Της δόθηκε προθεσμία για να επικοινωνήσει με την Κωνσταντινούπολη, αλλά η απάντηση ήταν αρνητική. Αυτή η απάντηση όμως έμελλε να αλλάξει τον ρου της ιστορίας!
Το πρωί της 8ης Οκτωβρίου άρχισε η απόβαση. Το αντιτορπιλικό «Δόξα» υποστήριζε τις λέμβους οι οποίες μετέφεραν τις ελληνικές δυνάμεις στην ακτή. Ακολούθησε η κίνηση προς την πρωτεύουσα και η παράδοση των οθωμανικών στρατιωτικών δυνάμεων χωρίς σπουδαία αντίσταση.
Η Λήμνος ήταν ελεύθερη!
Η επιλογή του νησιού είχε σαφή στρατηγικό στόχο. Η θέση του κοντά στην έξοδο των Δαρδανελλίων έδινε στον ελληνικό στόλο τη δυνατότητα να βρίσκεται κοντά στον χώρο από τον οποίο θα εμφανιζόταν ο εχθρός!
Ο κόλπος του Μούδρου προσέφερε το αγκυροβόλιο και το ορμητήριο που χρειαζόταν ο στόλος μας!
Αμέσως μετά την απελευθέρωση άρχισαν οι εργασίες οργάνωσης της ναυτικής βάσης. Ο Μούδρος έγινε το προχωρημένο ορμητήριο των ελληνικών πλοίων, με ιδιαίτερη σημασία για τις περιπολίες μπροστά στα Στενά και την έγκαιρη αντίδραση σε ενδεχόμενη έξοδο του οθωμανικού στόλου.
Εδώ ακριβώς βρίσκεται και η τεράστια συμβολή της Λήμνου στα όσα ακολούθησαν!
Η γεωγραφία του νησιού μετατράπηκε σε επιχειρησιακό πλεονέκτημα. Έχοντας, πλέον, βάση στο βόρειο Αιγαίο, οι ελληνικές ναυτικές δυνάμεις μπορούσαν να επιτηρούν τον αντίπαλο και να στηρίζουν τις επιχειρήσεις για την απελευθέρωση και άλλων νησιών.
Ο Μούδρος έγινε ο τόπος όπου η προετοιμασία και η επιμονή σφυρηλάτησαν και έφεραν τις μεγάλες νίκες που ακολούθησαν.
Στις 3 Δεκεμβρίου 1912, στη ναυμαχία της Έλλης, ο Κουντουριώτης αξιοποίησε την ταχύτητα του «Αβέρωφ» με έναν τολμηρό ελιγμό!
Η ναυαρχίδα αποσπάστηκε από τη γραμμή των ελληνικών θωρηκτών και επιτέθηκε στον οθωμανικό σχηματισμό. Ο αντίπαλος στόλος υποχώρησε στα Δαρδανέλλια.
Ήταν μια νίκη η οποία έφερε τη σφραγίδα της αποφασιστικότητας του ναυάρχου και της μαχητικής ικανότητας των πληρωμάτων του. Το θάρρος τους είχε αποτέλεσμα. Πάντα έχει αποτέλεσμα!
Η επόμενη μεγάλη αναμέτρηση θα έπαιρνε το όνομα του ίδιου του νησιού μας. Στις 5 Ιανουαρίου 1913, ο οθωμανικός στόλος επιχείρησε νέα έξοδο. Είχε προηγηθεί η αποστολή του καταδρομικού «Χαμηδιέ», με την οποία επιδιωκόταν να παρασυρθεί το «Αβέρωφ» μακριά από τον κύριο χώρο των επιχειρήσεων. Ο Κουντουριώτης, όμως, κράτησε τη ναυαρχίδα του κοντά στα Στενά!
Ο ελληνικός στόλος βγήκε από τον Μούδρο και αντιμετώπισε τον αντίπαλο. Στη ναυμαχία της Λήμνου, το «Αβέρωφ» έπληξε τα οθωμανικά θωρηκτά και καταδίωξε τον υποχωρούντα στόλο προς τα Δαρδανέλλια.
Μετά τη νέα ήττα, ο κύριος οθωμανικός στόλος δεν επιχείρησε άλλη έξοδο στο Αιγαίο κατά τον υπόλοιπο πόλεμο!
Η ελληνική ναυτική επικράτηση είχε εδραιωθεί!
Από την απόβαση του Οκτωβρίου έως τη νίκη του Ιανουαρίου, η Λήμνος βρέθηκε στην καρδιά αυτής της νικηφόρας προσπάθειας. Αυτός ο τόπος που μόλις είχε κερδίσει την ελευθερία του, έδωσε στον στόλο μας τη βάση από την οποία θα υπερασπιζόταν και θα μεγάλωνε τις επιτυχίες του, μέχρι τον τελικό στόχο, μέχρι το ανώτερο ιδεώδες, τη λευτεριά!
Γι αυτόν ακριβώς τον λόγο, η σημερινή επέτειος έχει ένα μέγεθος κι έναν συμβολισμό που ξεπερνά τα στενά όρια του νησιού!
Τιμούμε τον Παύλο Κουντουριώτη, τους αξιωματικούς, τους ναύτες και τους στρατιώτες που έκαναν την απελευθέρωση πραγματικότητα!
Τιμούμε τον ρόλο της Λήμνου σε έναν αγώνα που άλλαξε τις ισορροπίες στο Αιγαίο και τη διαδρομή της χώρας!
Κάθε σημαία που υψώνεται σήμερα είναι μια αναγνώριση κι ένα «ευχαριστούμε»!
Και κουβαλάει μια ανυπέρβλητη υπερηφάνεια για τους ένδοξους προγόνους μας! Ελευθέρωσαν τη Λήμνο και αυτή έγινε ορμητήριο ενός ένδοξου, δίκαιου και νικηφόρου αγώνα!
Χρόνια πoλλά, Λήμνο! Πάντα ελεύθερη, πάντα ελληνική!
