Με τα χρόνια της πρακτικής μου έχω παρατηρήσει κάτι ενδιαφέρον: οι ασθενείς συχνά αντιμετωπίζουν τα εμφυτεύματα σαν κάτι «υπερβολικά σοβαρό». Μερικές φορές ακόμη και με υπερβολική επιφύλαξη. Ιδιαίτερα όταν ακούνε ιστορίες για επιπλοκές ή διαβάζουν στο διαδίκτυο φράσεις όπως «το εμφύτευμα άρχισε να πονά μετά από 5 χρόνια».
Γι’ αυτό ακριβώς θέλω να εξηγήσω ήρεμα και ειλικρινά μία σημαντική σκέψη: ο πόνος που μπορεί να εμφανιστεί μετά από χρόνια δεν αποτελεί από μόνος του ένδειξη κακής εμφύτευσης και σίγουρα δεν είναι λόγος να φοβάται κανείς την αποκατάσταση δοντιών με εμφυτεύματα.
Η σύγχρονη εμφυτευματολογία έχει πάψει εδώ και καιρό να θεωρείται κάτι πειραματικό. Σήμερα αποτελεί μία από τις πιο αξιόπιστες και προβλέψιμες τεχνολογίες στην οδοντιατρική. Τα περισσότερα εμφυτεύματα λειτουργούν άψογα για δεκαετίες, επιτρέποντας στον άνθρωπο να μασά φυσιολογικά, να χαμογελά και να ζει χωρίς τη συνεχή αίσθηση ενός χαμένου δοντιού.
(Προέλευση: Astra Dental Clinic - Σούμαγιεφ Αλέξανδρος Μιχαήλοβιτς)
Ωστόσο, το εμφύτευμα αποτελεί μέρος ενός ζωντανού οργανισμού και όχι «ένα εξάρτημα που τοποθετήθηκε μία φορά για πάντα». Και όπως τα φυσικά δόντια χρειάζονται φροντίδα και προσοχή, έτσι και τα εμφυτεύματα με τον χρόνο μπορούν να αντιδράσουν σε υπερφόρτιση, σε αλλαγές της σύγκλεισης ή σε φλεγμονή των ούλων.
Όταν ένας ασθενής έρχεται μετά από αρκετά χρόνια και λέει: « Γιατρέ, άρχισα να αισθάνομαι το εμφύτευμα», αυτό πολύ συχνά δεν σημαίνει κάτι κρίσιμο. Αντιθέτως, στις περισσότερες περιπτώσεις η κατάσταση αντιμετωπίζεται ήρεμα και χωρίς πολύπλοκη επαναληπτική θεραπεία.
Πολύ συχνά η αιτία δεν βρίσκεται στο ίδιο το εμφύτευμα, αλλά στον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί μέσα στο συνολικό σύστημα του στόματος.
Για παράδειγμα, μία από τις πιο συχνές καταστάσεις είναι η υπερφόρτιση. Πολλοί άνθρωποι δεν υποψιάζονται καν πόσο δυνατά σφίγγουν τα δόντια τους κατά τη διάρκεια του ύπνου. Κάποιοι ζουν σε μόνιμο στρες, άλλοι φθείρουν τα δόντια τους επί χρόνια, ενώ κάποιοι μασούν κυρίως από τη μία πλευρά. Όλα αυτά επηρεάζουν σταδιακά την κατανομή των φορτίων μέσα στη στοματική κοιλότητα.
Το εμφύτευμα μπορεί να έχει τοποθετηθεί απολύτως σωστά. Μπορεί να βρίσκεται ιδανικά μέσα στο οστό, να είναι σταθερό και να φαίνεται άψογο στην ακτινογραφία. Όμως, όταν η φόρτιση δεν κατανέμεται σωστά, οι ιστοί γύρω του αρχίζουν να καταπονούνται. Συνήθως αυτό δεν εκδηλώνεται με οξύ πόνο, αλλά με αίσθημα πίεσης, έντασης ή δυσφορίας κατά τη μάσηση.
(Astra Dental Clinic -Οδοντικά εμφυτεύματα με το κλειδί στο χέρι)
Θ υμάμαι έναν ασθενή που ήρθε σε εμένα περίπου πέντε χρόνια μετά την τοποθέτηση εμφυτεύματος σε οπίσθιο δόντι. Μου είπε μία πολύ απλή αλλά ακριβή φράση: «Δεν έχω έντονο πόνο, αλλά νιώθω συνεχώς αυτό το δόντι». Στην αξονική τομογραφία όλα φαίνονταν ήρεμα. Το εμφύτευμα ήταν σταθερό και η φλεγμονή σχεδόν ανύπαρκτη.
Όμως, κατά τη λεπτομερέστερη εξέταση διαπιστώθηκε ότι ο ασθενής έπασχε από έντονο νυχτερινό βρουξισμό — ισχυρό σφίξιμο των δοντιών κατά τον ύπνο. Λόγω της συνεχούς υπερφόρτισης, η περιοχή του εμφυτεύματος βρισκόταν σε χρόνια ένταση. Μετά τη διόρθωση της σύγκλεισης και την κατασκευή νυχτερινού νάρθηκα, οι ενοχλήσεις άρχισαν σταδιακά να υποχωρούν.
Χωρίς αφαίρεση του εμφυτεύματος. Χωρίς πολύπλοκη επανεπέμβαση. Χωρίς την «καταστροφή» που φοβόταν ο άνθρωπος επί μήνες.
Γι’ αυτό και λέω πάντα στους ασθενείς μου: δεν πρέπει να αντιμετωπίζουν το εμφύτευμα σαν κάτι εύθραυστο ή αναξιόπιστο. Αντιθέτως, τα σύγχρονα ποιοτικά συστήματα μπορούν να αντέξουν πολύ μεγάλες φορτίσεις. Απλώς, όπως κάθε σύνθετη κατασκευή μέσα στον οργανισμό, χρειάζονται σωστή κατανομή αυτών των φορτίων.
Η δεύτερη κατάσταση που είναι σημαντικό να κατανοήσουμε με ψυχραιμία είναι η φλεγμονή των ούλων γύρω από το εμφύτευμα. Πολλοί ασθενείς τρομάζουν μόνο και μόνο ακούγοντας τη λέξη «περιεμφυτευματίτιδα», παρόλο που στα αρχικά στάδια συχνά πρόκειται απλώς για τοπική φλεγμονή των ιστών, η οποία ελέγχεται πολύ καλά όταν αντιμετωπιστεί έγκαιρα.
Συνήθως το πρόβλημα εξελίσσεται σταδιακά. Αρχικά εμφανίζεται αιμορραγία κατά το βούρτσισμα, στη συνέχεια μία μικρή ενόχληση ή δυσάρεστη οσμή. Και αν ο ασθενής επισκέπτεται τακτικά τον οδοντίατρο για προληπτικούς ελέγχους, η κατάσταση μπορεί να σταθεροποιηθεί αρκετά γρήγορα.
Στην πραγματικότητα, τα εμφυτεύματα μοιάζουν σε μεγάλο βαθμό με τα φυσικά δόντια: όσο πιο προσεκτικός είναι κάποιος με την υγιεινή και την πρόληψη, τόσο πιο σταθερό είναι το μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα.
Μερικές φορές η αιτία των ενοχλήσεων δεν σχετίζεται καθόλου άμεσα με το εμφύτευμα. Στην πράξη υπήρξαν περιπτώσεις όπου οι ασθενείς ήταν βέβαιοι ότι το πρόβλημα βρισκόταν στο εμφύτευμα, ενώ στην πραγματικότητα η πηγή ήταν ένα γειτονικό δόντι, η άρθρωση της γνάθου ή οι μασητήριοι μύες. Γι’ αυτό και η σωστή διάγνωση είναι πάντα σημαντικότερη από τα βιαστικά συμπεράσματα.
Με την εμπειρία καταλαβαίνω ολοένα και περισσότερο ότι η εμφύτευση δεν είναι απλώς η ιστορία του «να τοποθετήσουμε ένα εμφύτευμα». Είναι η ιστορία της ποιότητας ζωής του ανθρώπου μετά από χρόνια. Το αν θα μπορεί να τρώει άνετα. Το αν θα χαμογελά με αυτοπεποίθηση. Το αν θα εμφανιστεί αίσθημα συνεχούς έντασης. Και το πόσο φυσικά θα λειτουργεί όλο το σύστημα μετά από 5, 10 ή ακόμη και 15 χρόνια.
Ίσως γι’ αυτό δεν αγαπώ τις υπερβολικές υποσχέσεις και τις «τέλειες» διαφημιστικές διατυπώσεις. Στην ιατρική δεν υπάρχει τίποτα απολύτως αιώνιο. Υπάρχει όμως σωστός σχεδιασμός, καλή διάγνωση, ποιοτική προσθετική αποκατάσταση και τακτική παρακολούθηση — και αυτά είναι που επιτρέπουν στα εμφυτεύματα να λειτουργούν για πολλά χρόνια με σταθερό και προβλέψιμο τρόπο.
Και το σημαντικότερο που προσπαθώ πάντα να μεταφέρω στους ασθενείς μου είναι το εξής: η εμφύτευση δεν αφορά τον φόβο. Αφορά τη δυνατότητα να ζει κανείς ξανά φυσιολογικά, να μασά και να χαμογελά. Και αν μετά από χρόνια εμφανιστούν κάποια σημάδια από τον οργανισμό, η σύγχρονη οδοντιατρική στις περισσότερες περιπτώσεις επιτρέπει να εντοπιστεί έγκαιρα η αιτία και να διατηρηθεί ένα καλό και σταθερό αποτέλεσμα χωρίς σοβαρά προβλήματα.
